ప్రభుత్వ హాస్టళ్లలో నాణ్యమైన ఆహారం ఎక్కడ? విద్యార్థుల ఆరోగ్యంతో చెలగాటం

హైద్రాబాద్ ప్రత్యేక ప్రతినిధి, ఆగస్టు 7 (రథసారథి న్యూస్):
రాష్ట్ర ప్రభుత్వం ప్రభుత్వ, గురుకుల, సంక్షేమ హాస్టళ్లలో విద్యార్థులకు నాణ్యమైన ఆహారం, పౌష్టికాహారం అందించేందుకు కోట్లాది రూపాయలు ఖర్చు చేస్తూ ప్రత్యేక మార్గదర్శకాలను అమలు చేస్తున్నప్పటికీ, క్షేత్రస్థాయిలో వాటి అమలులో తీవ్ర లోపాలు కనిపిస్తున్నాయనే విమర్శలు వినిపిస్తున్నాయి. ముఖ్యంగా జిల్లా కేంద్రాలకు దూరంగా ఉన్న ప్రభుత్వ హాస్టళ్లలో ఆహార నాణ్యతపై సరైన పర్యవేక్షణ లేకపోవడం వల్ల విద్యార్థుల ఆరోగ్యం ప్రమాదంలో పడుతోందని పలువురు ఆందోళన వ్యక్తం చేస్తున్నారు.

ప్రభుత్వం నిర్దేశించిన ప్రమాణాలకు విరుద్ధంగా కొంతమంది కాంట్రాక్టర్లు తక్కువ నాణ్యత గల బియ్యం, పప్పు దినుసులు, వంటనూనెలు, మసాలా దినుసులు, కూరగాయలను సరఫరా చేస్తున్నారనే ఆరోపణలు తరచూ వినిపిస్తున్నాయి. కొన్నిచోట్ల పురుగులు పట్టిన బియ్యం, గడువు ముగిసిన నూనెలు, పుచ్చిపోయిన కూరగాయలను వంటల్లో ఉపయోగిస్తున్నట్లు వెలుగులోకి వస్తున్న ఘటనలు ఆందోళన కలిగిస్తున్నాయి. అంతేకాకుండా కొంతమంది సంబంధిత అధికారులు, హాస్టల్ నిర్వహణ సిబ్బంది, సరఫరాదారుల మధ్య సమన్వయం పేరుతో జరుగుతున్న అక్రమాల కారణంగా నాసిరకం సరుకులు విద్యార్థుల భోజన పాత్రల్లోకి చేరుతున్నాయనే ఆరోపణలు ఉన్నాయి. కమిషన్ల కోసం నాణ్యతను విస్మరించడం వల్ల ప్రభుత్వ సంక్షేమ కార్యక్రమాల అసలు లక్ష్యం దెబ్బతింటోందని విద్యార్థుల తల్లిదండ్రులు, సామాజిక వర్గాలు విమర్శిస్తున్నాయి.

–తరచూ వెలుగులోకి వస్తున్న ఘటనలు
రాష్ట్రంలోని పలు ప్రభుత్వ, గురుకుల హాస్టళ్లలో నాసిరకం ఆహారం కారణంగా విద్యార్థులు అస్వస్థతకు గురైన ఘటనలు గతంలో అనేకసార్లు చోటుచేసుకున్నాయి. కడుపునొప్పి, వాంతులు, విరేచనాలు, జ్వరాలతో విద్యార్థులు ఆస్పత్రుల పాలైన సందర్భాలు వార్తల్లో నిలిచాయి. ఇలాంటి సంఘటనలు పునరావృతమవుతున్నప్పటికీ వ్యవస్థలో ఆశించిన మార్పులు కనిపించడం లేదనే అభిప్రాయం వ్యక్తమవుతోంది.

* –పౌష్టికాహారం అందక విద్యార్థుల భవిష్యత్తుపై ప్రభావం*
హాస్టళ్లలో నివసించే విద్యార్థులలో ఎక్కువ మంది ఆర్థికంగా వెనుకబడిన కుటుంబాలకు చెందినవారే. వీరికి ప్రభుత్వం అందించే ఆహారమే ప్రధాన పోషకాహార వనరు. అలాంటి విద్యార్థులకు నాసిరకం ఆహారం అందడం వల్ల శారీరక ఎదుగుదల దెబ్బతినడమే కాకుండా రోగనిరోధక శక్తి తగ్గిపోవడం, చదువుపై ఏకాగ్రత కోల్పోవడం, తరచూ అనారోగ్యానికి గురికావడం వంటి సమస్యలు తలెత్తుతున్నాయని వైద్య నిపుణులు సూచిస్తున్నారు. ప్రతి హాస్టల్‌లో ఆహార పదార్థాల నాణ్యతను నిరంతరం పరిశీలించే వ్యవస్థ బలోపేతం కావాల్సిన అవసరం ఉందని విద్యావేత్తలు అభిప్రాయపడుతున్నారు. బియ్యం, పప్పులు, నూనెలు, మసాలా దినుసులు, కూరగాయలు వంటి సరుకులను హాస్టళ్లకు చేరే సమయంలోనే నాణ్యత ప్రమాణాల ప్రకారం తనిఖీ చేయాలని సూచిస్తున్నారు. అలాగే వంటశాలల్లో పరిశుభ్రత, తాగునీటి నాణ్యత, ఆహార నిల్వ విధానాలపై కూడా క్రమం తప్పకుండా తనిఖీలు నిర్వహించాల్సిన అవసరం ఉందని పేర్కొంటున్నారు. జిల్లా స్థాయిలో ప్రత్యేక తనిఖీ బృందాలను ఏర్పాటు చేసి ఆకస్మిక తనిఖీలు నిర్వహించాలి. నాణ్యత లేని సరుకులు సరఫరా చేసే కాంట్రాక్టర్లపై బ్లాక్‌లిస్టు సహా కఠిన చర్యలు తీసుకోవాలి. ప్రతి హాస్టల్‌లో ఆహార నాణ్యత రిజిస్టర్, నమూనాల పరిశీలన విధానాన్ని తప్పనిసరి చేయాలి. విద్యార్థులు, తల్లిదండ్రులు ఫిర్యాదు చేసేందుకు టోల్‌ఫ్రీ హెల్ప్‌లైన్, ఆన్‌లైన్ ఫిర్యాదు వ్యవస్థను అందుబాటులోకి తీసుకురావాలి. జిల్లా అధికారులు, ప్రజాప్రతినిధులు, తల్లిదండ్రుల కమిటీలతో కలిసి నెలకు కనీసం ఒకసారి హాస్టళ్లను సందర్శించే విధానాన్ని అమలు చేయాలి. మెనూ ప్రకారం పౌష్టికాహారం అందుతున్నదా లేదా అనే విషయాన్ని క్రమం తప్పకుండా సమీక్షించాలి.

—ప్రభుత్వ సంకల్పం సాకారం కావాలంటే…
ప్రభుత్వం విద్యార్థుల సంక్షేమం కోసం భారీగా నిధులు కేటాయిస్తున్నప్పటికీ, వాటి ఫలాలు నిజమైన లబ్ధిదారులకు చేరాలంటే క్షేత్రస్థాయిలో పారదర్శకత, బాధ్యతాయుత వ్యవహారం అత్యంత అవసరం. ప్రభుత్వ హాస్టళ్లలో నాణ్యమైన ఆహారం అందించడం కేవలం పరిపాలనా బాధ్యత మాత్రమే కాదు, భావితరాల ఆరోగ్యం, విద్య, భవిష్యత్తుతో ముడిపడిన సామాజిక బాధ్యత కూడా. ఇప్పటికైనా సంబంధిత ఉన్నతాధికారులు సమగ్ర విచారణ చేపట్టి, నాసిరకం ఆహార సరఫరాకు అడ్డుకట్ట వేసి ప్రతి విద్యార్థికి సురక్షితమైన, పౌష్టికమైన ఆహారం అందేలా కఠిన చర్యలు తీసుకోవాలని ప్రజలు, తల్లిదండ్రులు, విద్యార్థి సంఘాలు కోరుతున్నాయి.